Skradzione dziecko Tybetu: Gdzie jest Panczenlama?: Tenzin Choedon

Pytanie to jest zadawane nieustannie od lat, a mimo to pozostaje nadal bez odpowiedzi. Oficjalny rzecznik Chin (agencja Xinhua) doniósł we wrześniu 2000 roku, że Gedhun Choekyi Nyima, urodzony 25 kwietnia 1989 roku, oraz jego rodzina mają zapewnione spokojne otoczenie, które umożliwia im pozostanie poza sferą wpływów świata zewnętrznego. Państwowe media chińskie mówiły także, iż uczęszcza on do szkoły podstawowej.

Dalajlama rozpoznał w maju 1995 roku w sześcioletnim wówczas Nyimie reinkarnację poprzedniego Panczenlamy, który zmarł w roku 1989. 17 maja 1995 roku sześcioletni chłopiec zaginął z domu wraz z rodzicami, będąc podobno wziętym pod opiekę przez policję chińską dla jego własnego bezpieczeństwa. Od tej pory w mediach pojawiały się sprzeczne informacje dotyczące miejsca pobytu Gedhuna Choekyi Nyimy i jego rodziców.

Jednym z powodów, dla których Panczenlama jest tak ważną postacią dla buddyzmu tybetańskiego – ale również dla stosunków chińsko-tybetańskich – jest fakt, iż zatwierdza on władzę kolejnej reinkarnacji Dalajlamy. „Zgodnie z tradycją tybetańską, zatwierdzenie zarówno Dalajlamy jak i Panczenlamy musi znaleźć wzajemną akceptację.” W tych słowach oficjalne media chińskie cytują wypowiedź X Panczenlamy.

Tytuł „Panczenlama” lub też „Panczen Rinpocze”, który znaczy „Bardzo Uczony Lama”, był nadawany kolejnym opatom klasztoru Taszilunpo w Szigatse.

W XV wieku I Dalajlama założył prężnie rozwijający się klasztor o nazwie Tashi Lhunpo w tybetańskim mieście Szigatse, położonym na zachód od Lhasy. Dwieście lat później, kiedy V Dalajlama był jeszcze młodym chłopcem, opat klasztoru Taszilunpo kierował jego rozwojem duchowym jako mnicha i jednocześnie uczonego. Pewna historia mówi, że kiedy opat zmarł, wówczas Dalajlama podarował klasztor swojemu nauczycielowi, stwierdzając, iż będzie się on nieustannie odradzał oraz że każdy kolejny jego następca będzie dzierżawcą linii Panczenlamy lub inaczej „Wielkiego Uczonego”. Przez pokolenia Panczenlama i Dalajlama podtrzymywali tę jedyną w swoim rodzaju relację uczeń-nauczyciel, w której starszy naucza młodszego.

25 kwietnia 2008 roku chłopiec, który przez długi okres czasu był uważany za najmłodszego więźnia politycznego, skończył 19 lat. Tragicznym jest, iż mimo upływu 13 roku od zaginięcia Panczenlamy tak niewiele się zmieniło.

Panczenlama zaginął przed trzynastu laty. Jedyne znane jego zdjęcie zostało zrobione w roku 1995, kiedy miał sześć lat. Mimo powtarzających się apeli z prośbą o potwierdzenie jego stanu żadnej agencji międzynarodowej ani też organizacji obrony praw człowieka nie pozwolono na skontaktowanie się z Gedhunem Choekyi Nyimą bądź jego rodziną. Aż do dnia dzisiejszego ich stan oraz miejsce pobytu pozostają nierozwiązaną zagadką.